Tomaszów mazowiecki - Mazowsze
Udokumentowane dzieje Tomaszowa Mazowieckiego sięgają późnego
średniowiecza, gdy na obszarze dzisiejszej miejscowości powstały cztery
osady, z których wytworzyło się obecne miasto. Były to jednak oddzielne,
niespójne miejscowości. W związku z tym, za początek miasta uważa się
rok 1788, kiedy na terenie Tomaszowa osiedli robotnicy zatrudnieni przy
obsłudze pobliskiego wielkiego pieca hutniczego. Związane to było z
odkryciem w okolicy złóż żelaza.
Miasto jednak szybko podupadło po przemarszach wojsk i szybkim
wyczerpaniu się złóż. W 1812 roku w osadzie mieszkało jedynie 75
robotników z rodzinami. Pewien ratunek przyszedł ze strony właścicieli,
którzy wybudowali w ówczesnych Kuźnicach Tomaszowskich pałac.
Prawdziwy rozkwit nadszedł jednak w roku 1851, gdy rosyjskie władze
zniosły cła na artykuły tkackie, a Tomaszów zaczął się specjalizować w
ich produkcji. Powstawały kolejne przędzalnie i tkalnie, a liczba
ludności rosła. Sytuacja poprawiła się jeszcze bardziej, gdy Rosja
podniosła w 1877 roku cła na tkaniny z Europy Zachodniej. Miasto było
wstanie zaspokoić zwiększone zapotrzebowanie, gdyż nie poniosło
praktycznie żadnych strat materialnych w czasie powstań narodowych.
Na przełomie XIX i XX wieku rozpoczęto proces modernizacji,
doprowadzając kolej, brukując i oświetlając ulice, czy tworząc alejki
spacerowe.
Przed I wojną światową robotnicy organizowali liczne strajki i protesty,
mające na celu osłabienie władzy okupanta i wymuszenie przyznania
ziemiom polskim autonomii.
Okres międzywojenny był ciężkim okresem dla Tomaszowa. Wojska niemieckie
w czasie wojny wywiozły wiele maszyn i urządzeń niezbędnych do
produkcji tkanin. Fabryki wprawdzie wznowiły działalność już w 1919
roku, ale odbudowanie pełnych mocy produkcyjnych zajęło aż 10 lat, a gdy
to nastąpiło, pojawił się Wielki Kryzys, który znacznie ograniczył
zamówienia.
Mieszkańcy Tomaszowa przeżywali tragiczne chwile w czasie II wojny
światowej. Już w pierwszych dniach września 1939 roku, miasto zostało
silnie zbombardowane i zniszczone. W późniejszym okresie liczna ludność
żydowska została skoncentrowana w 3 gettach, skąd była wywożona głównie
do obozu zagłady w Treblince.
Po II wojnie światowej szybko wznowiono produkcję, gdyż sprzęt fabryczny
nie został zrabowany przez okupanta. Wzrost produkcji następował bardzo
szybko, podobnie jak wzrost liczby mieszkańców. Budowano nowe osiedla i
rozwijano zakłady produkcyjne. Miasto niestety zostało jednak dotknięte
problemem silnego zanieczyszczenia wody, który wynikał z metod
produkcyjny.
Artykuły o podbnej tematyce