Chleb
Złocisty pachnący chleb z chrupiąca skórką był od najdawniejszych czasów chlubą polskiej kuchni.
Jak kiedyś pieczono chleb?
Aby to sprawdzić należy udać się do gospodarstwa agroturystycznego na Suwalszczyznę, gdzie na spotkaniu w formie warsztatów wyrabia się, piecze oraz degustuje własnoręcznie wykonane pieczywo.
OBYCZAJE PIECZENIA CHLEBA.
Chleb wypiekano kiedyś raz w tygodniu. Na dwa dni przed pieczeniem robiono zakwas chlebowy. Zakwas chlebowy powstawał z resztek rozczynu (chlebowego ciasta) pozostałego z poprzedniego pieczenia, do którego dolewano ciepłą wodę. Wszystko mieszano w drewnianej (najlepiej dębowej) dzieży. Zakwas musiał stać w ciepłym miejscu. Kiedy był już gotowy dodawano do niego mąkę, mleko lub maślankę a także ugotowane ziemniaki - tak powstawał rozczyn. Rozczyn musiał stać całą noc, a rano gospodyni dosypywała żytnią mąkę, sól do smaku, kminek, mak a także czarnuszkę. Tak powstałe ciasto było wyrabiane - aż odstawało od ręki. Następnie odstawiano je w ciepłe miejsce aby urosło.
Z wyrośniętego ciasta formowano bochenki i układano je na liściach kapusty, dębu, chrzanu lub tataraku - dziś wkłada się je na blachy. Tak uformowane bochny są wygładzane wodą. Następnie wkłada się je do gorącego pieca. Od temperatury pieca zależy czy chleb się uda. Jeśli temperatura jest zbyt niska chleb nie zarumieni się i powstanie zakalec, jeśli zbyt wysoka - ciasto pęka i przypala się. Aby sprawdzić temperaturę do pieca wsypuje się garść mąki. Jeśli się zapali - piec jest zbyt gorący, a jeśli zarumieni - jest gotów do wypieku chleba.
Upieczony chleb najlepiej wyłożyć na lniana ściereczkę i posmarować skórkę tłuszczem lub wodą - aby była miękka i lśniąca. Po przestygnięciu nadaje się oczywiście do spożycia. Kiedyś uważano że gorący chleb szkodzi - więc spożywano tylko zimny.
WARSZTATY WYPIEKU CHLEBA - GDZIE?
Zajęcia odbywają się w obiektach Wigierskiego Parku Narodowego oraz gospodarstwach agroturystycznych w Tartaku i Piertaniach. Czas trwania warsztatów 5-6 godzin. Maksymalna liczebność grupy - 30 osób.
[Onawi]